Enflasyonu ne etkiledi?

Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası enflasyon üzerinde etkili olan kalemleri açıkladı. Buna göre, Merkez Bankası Aralık ayında enflasyondaki yükselişte işlenmemiş gıda fiyatlarındaki artış ile enerji fiyatlarındaki baz etkisinin öne çıktığını bildirdi.

Enflasyonu ne etkiledi?

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Aralık Ayı Fiyat Gelişmeleri Raporu yayımlandı. 
TCMB, fiyatları yönetilen-yönlendirilen bazı ürünlerde bu yılın Ocak ayı başında yapılan ayarlamaların enflasyon üzerindeki toplam etkisinin 0,7 puanı bulabileceğini bildirdi. Raporda, 2015 Aralık ayında tüketici fiyatlarının yüzde 0,21 arttığı ve yıllık enflasyonun 0,71 puan yükselerek yüzde 8,81 olduğu anımsatıldı. Söz konusu verileri değerlendiren Merkez Bankası, Aralık ayı fiyat gelişmeleri ile ilgili yaptığı açıklamada, enflasyondaki yükselişte, işlenmemiş gıda fiyatlarındaki artış ile enerji fiyatlarının etkili olduğunu kaydetti. Türk lirasındaki birikimli değer kaybının etkilerinin zayıflamaya devam etmekle birlikte temel mal grubu enflasyonundaki yükselişin sürdüğünü aktaran para otoritesi, hizmet enflasyonunun da yüksek seyrini koruduğunu belirtti. Çekirdek enflasyon göstergelerinin yıllık enflasyonu arttı, ana eğilimi ise sınırlı oranda iyileşti. 
Çekirdek enflasyon verileri
Mevsimsellikten arındırılmış verilerle üç aylık ortalamalara göre incelendiğinde, çekirdek enflasyon göstergelerinin ana eğilimi Aralık ayında düşüş kaydetti. Bu dönemde, hizmet grubu ana eğilimi zayıflamaya devam etti; Türk lirasındaki birikimli değer kaybı etkilerinin hafiflemesine bağlı olarak temel mal grubu eğilimi de geriledi. Aralık ayında hizmet fiyatları yüzde 0,22 oranında arttı ve grup yıllık enflasyonu sınırlı bir yükselişle yüzde 8,85 oldu. Bu dönemde yıllık enflasyon, lokanta-oteller ve kirada bir miktar gerilerken ulaştırma ve haberleşme hizmetlerinde yatay seyretmiş, diğer hizmetler grubunda ise yükseldi. Hizmet fiyatlarında 2008 yılından bu yana en yüksek yıl sonu artışı kaydedildi. Bu gelişmede, yıl genelinde gıda ve döviz kuruna bağlı maliyet artışlarının fiyatlara yansıdığı lokanta-otel (yüzde 13,23) ve diğer hizmetler (yüzde 10,09) grupları öne çıktı. Kira ise 2015 yılında yüzde 7,73 ile son yıllara kıyasla daha yüksek bir oranda arttı. Öte yandan, petrol fiyatlarındaki yavaşlamaya bağlı olarak ulaştırma hizmetleri grubunda yıllık enflasyon yüzde 4,17 ile daha sınırlı gerçekleşti. Temel mal grubu yıllık enflasyonu Aralık ayında 0,61 puanlık artışla yüzde 10,22’ye yükseldi. Bu dönemde, yıllık enflasyon dayanıklı tüketim malları grubunda yatay seyrederken diğer alt gruplarda artış kaydetti. Dayanıklı mal grubu fiyatları otomobil ve mobilya kalemlerine bağlı olarak Aralık ayında geriledi. Giyim ve dayanıklı dışı mal fiyatlarında döviz kurunun gecikmeli etkileri yavaşlayarak da olsa sürdü ve grup yıllık enflasyonu yüzde 8,79’a yükseldi. Giyim fiyatları Aralık ayında mevsim ortalamalarının altında gerilemiş ve grup yıllık enflasyonu yukarı yönlü seyrini güçlenerek sürdürdü. Özetle Aralık ayında Türk lirasındaki birikimli değer kaybının etkileri temel mal grubu genelinde hafiflemekle birlikte hissedilmeye devam etti.

Petrol fiyatlarındaki gerileme

Petrol fiyatlarındaki gerileme Enerji fiyatları Aralık ayında yüzde 0,22 oranında azaldı. Bu dönemde, enerji enflasyonunun ana belirleyicisi uluslararası petrol fiyatlarındaki gerilemeyle yüzde 1,55 oranında düşen akaryakıt fiyatları oldu. Buna rağmen, yıllık enerji enflasyonu baz etkisiyle yaklaşık 1,7 puan artışla yüzde 2,96’ya yükseldi. Yıl genelinde şebeke suyu fiyatlarında süregelen yüksek oranlı artışlar enerji enflasyonundaki olumlu görünümü sınırlayan başlıca unsur oldu. Aralık ayında gıda ve alkolsüz içecekler grubunda yıllık enflasyon 1,35 puanlık artışla yüzde 10,87’ye yükseldi. Bu dönemde, gıda fiyatlarındaki yükselişin temel sürükleyicisi sebze kaynaklı olarak işlenmemiş gıda grubu oldu. Sebze grubunda yıllık enflasyonun yüzde 23,32’ye ulaşmasıyla işlenmemiş gıda enflasyonu yılı yüzde 13,83 ile tamamladı. Böylelikle işlenmemiş gıda enflasyonu son üç yılda ortalama yüzde 13 ile yüksek bir artış eğilimi sergiledi. Diğer taraftan, kırmızı et fiyatları geçen ayın ardından bu dönemde de sınırlı bir düşüş kaydetti. Son bir yıllık dönemde yavaşlama eğilimi gösteren işlenmiş gıda yıllık enflasyonu Aralık ayında temelde katı-sıvı yağ ve ekmek-tahıl grubu fiyat gelişmelerine bağlı olarak yükseldi. Başta zeytinyağı ve ay çiçek yağı olmak üzere sıvı yağ fiyatları 2015 yılında kayda değer bir artış sergiledi. Sonuç olarak, işlenmiş gıda grubu yıllık enflasyonu bu dönemde 0,5 puan artarak yılı yüzde 8,33 ile tamamladı. Bu dönemde, gıda ve yemek hizmetleri grubunun yıllık enflasyonu yüzde 11,55’e, gıda ve yemek hizmetleri hariç tüketici enflasyonu ise yüzde 7,61’e yükseldi. Başta tütün ürünleri ve elektrik olmak üzere, fiyatları yönetilen-yönlendirilen bazı ürünlerde Ocak ayı başında yapılan ayarlamaların enflasyon üzerinde belirgin bir artırıcı etki oluşturması beklendi. Mevcut durumda yapılan ilk hesaplamalar söz konusu etkinin yaklaşık 0,7 puan seviyesinde gerçekleşeceğine işaret etti. Söz konusu etki, firma fiyatlama tercihlerine göre değişiklik gösterebileceği gibi olası ikincil etkileri de içerdiği kaydedildi.

Bu haber tarihinde eklenmiştir.

Etiketler; #haber #haberleri

İlgili Galeriler
Yorum Ekle
İsim
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.